مهم ترین اختراع بشر در قرن نوزدهم، "اختراع روش اختراع" بوده است. یعنی انسان در قرن نوزدهم توانست روشهایی را برای اختراع کردن اختراع کند و این روشها را تکنینکهای خلاقیت نامید. تاکنون بیش از صدها تکنیک شناخته شده است که افراد و سازمانها به وسیله آنها می توانند موانع ذهنی خود را بشناسند یا به طور ناخودآگاه از آنها مصون بمانند تا بتوانند ایده های جدیدی به دست آورند و مسائل خود را خلاقانه به شکل فردی یا گروهی حل کنند.

تکنیک فهرست خصوصیات

در این روش که اولین بار توسط رابرت کرافورد مطرح شد، به جای اینکه موضوع به شکل کلی بررسی شود آن را به اجزای کوچک و کوچکتر تقسیم کرده، هر جز را به طور مستقل بررسی می کنیم. یکی از مزایای این روش این است که به وسیله آن مطمئن می شویم به تمام ابعاد و جوانب موضوع توجه می شود. به عبارت دیگر،این روش کمک می کند تا به طور مشخص و آگاهانه به تمام ابعاد و جوانب موضوع توجه کنیم، در حالی که اگر به طور عادی بخواهیم به موضوع فکر کنیم، ممکن است بعضی از ابعاد و جوانب موضوع به دلیل وجود قالبهای ذهنی، به طور ناخودآگاه حذف شود و ما از آن غافل بمانیم.

در این روش، فهرستی از صفات و ویژگیهای مختلف موضوع،مانند شکل، اندازه، رنگ، جنس، کاربرد و ... تهیه می شود. سپس بر هر خصوصیت متمرکز می شوند و روشهایی که بتوان به وسیله آنها خصوصیت را اصلاح کرد یا تغییر داد یا بهبود و ارتقا بخشید، جستجو می شود و از این رو، در فرایند این تمرکزها، جست وجوها و تاملها، ایده های جدیدی به ذهن خطور می کند. برای مثال، فرض کنید تولید کننده چراغ قوه اید و از طرف رقبا و مشتریان خود تحت فشارید تا کیفیت محصولتان را بالا برید. به این منظور، قصد دارید از تکنیک فهرست خصوصیات استفاده کنید. ابتدا چراغ قوه را به قطعات و اجزای تشکیل دهنده آن، یعنی پوسته(بدنه چراغ قوه)، باتری، کلید، حباب(تابانه) تقسیم می کنید.سپس همان طور که در جدول زیر می بینید،مقابل هر یک از قطعات، ویژگیهای فعلی آن را قید می کنید و می کوشید در مورد هر یک از خصوصیات به طور جداگانه فکر کنید تا آن را اصلاح کنید یا بهبود بخشید.یا به جای کلیدهای دو حالته(خاموش و روشن) می توان از کلیدهای سه حالته(پرنور، خاموش، کم نور) استفاده کرد.همین طور می توانید ایده هایی در مورد دیگر قطعات و خصوصیات چراغ قوه به دست آورید.

باید توجه داشت که اگر این تقسیم بندی به نتیجه نرسد، می توانید از ابتدا ویژگیهای چراغ قوه را بر اساس خصوصیات دیگری مثل وزن، مشتری،قیمت و ... تقسیم بندی و فرآیند یاد شده را تکرار کنید.

اجزا

خصوصیت فعلی

ایده ها

پوسته یا جعبه

پلاستیک

فلز

کلید

خاموش – روشن(دو حالته)

پرنور-کم نور-خاموش(سه حالته)

باتری

معمولی

قابل شارژ

حباب(تابانه)

از جنس Glass

پلاستیکی

 

تمرین:

سعی کنید با استفاده از تکنیک فهرست خصوصیات،ایده های جدیدی در مورد بازی فوتبال، پیراهن مردانه و دوچرخه به دست آورید. و ایده های خود را مطرح کنید.

ادامه